Anasayfa  |   İletişim  | AR - EN
Osmanlı-Malay Dünyası Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Bize Ulaşın
Mesajınız
Bize Ulaşın

Malay isminin kökeni

Malay ismine (Melayu, Melayur ya da Malayu isminden türemiştir) tarihte ilk kez M.Ö 644 yılına dayanan Çin kayıtlarında rastlanmaktadır. Bu kayıtlarda, Malayu’dan gelen bir elçinin- o dönemde, Jambi’de (bugünkü Endonezya sınırları içerisinde, Güney Sumatra’da) Batang Hari nehri civarında kurulmuş bir krallık olduğuna inanılmaktadır- Çin Kraliyet Mahkemesine çıktığı aktarılmaktadır.[1] Bunun dışında M.Ö. 7. yüzyıla dayanan birçok Çin vakayinamesinde, Mo-lo-yeu isimli bir krallıktan gelen minerallerden bahsedilmektedir. Malayu ismi aynı zamanda, Jambi’de bulunan Batang Hari civarında, Padang, Racore isimli bölgede bir heykel üzerinde yazılı olarak bulunmuştur. Bunların dışında, çok eski Hint vakayinamelerinde de Jambi’de bulunan krallık Malayu ismine referanslar verildiği görülmektedir.[2]

Modernanlamda kullanmakta olduğumuz Malay ismi- bugün akademik çevrelerin çoğunluğu tarafından kabul görmüş olan- tarihteki bir krallık isminden geliyor olmasına rağmen, günümüze dek etnik bir kimlik ismi olarak kullanılmamıştır. Bu ismi, bugünkü Malezya ve çevresinde yaşamakta olan yerli halkı tanımlamak amacıyla kullananlar Avrupalı seyyahlar, tüccarlar, misyonerler ve daha sonrasında ise sömürge yöneticileri olmuştur.[3]

Kabul etmemiz gereken bir durum var ki o da bu bölge hakkında sahip olduğumuz bilgi ve analizin, sömürgecilik sürecinde üretilmiş ve bölgeyi uzun süre etkisi altında tutmuş olan bilgiden bağımsız olarak düşünülemeyeceğidir. Bu bilgi zaman içerisinde, sömürge yönetimlerinin etnografik çalışmaları, resmi raporları, analizleri ve de yerli halk ve toplum üzerine kendi tanımlamaları ile oluşmuştur.[4] Özellikle 19. Yüzyılda, sömürge yönetimleri kimlik algılarını, bilinen kavramların epistemolojik yapılarını ve daha birçok şeyi, maddi alanın sömürgeleştirilmesi gibi manevi olan alanın da sömürgeleştirilmesi adına tamamıyla dönüştürme yoluna gitmişlerdir.[5]

Kavramlar için kendi geliştirdikleri yeni içerikleri kullanarak, geleneksel sınırları formalize eden sömürge yönetimleri, yeni kimlik sınırları ve aidiyetler inşa etmişlerdir. Bu resmi etnikleştirme süreci başlamadan önce, Malay kimlik bilinci genel Malay kimliği dışında, Cavalı, Bugi ya da Minangkabau gibi alt kategorilerle ifade edilmekteydi.[6] Diğer taraftan günümüz Malezya, Endonezya ve Filipin toprakları arasındaki ilişkiler daha geçişken ve dinamik bir yapıya sahipti.[7]

“Malay Dünyası”

Malay Dünyası tanımı, coğrafi bir alanı ya da belirli bir insan grubunun yaşamakta olduğu coğrafi alanın bütününü ifade etmek için kullanılmakta olan modern bir kavramdır. Coğrafi bir alan olarak, Malay Dünyası bazen, Güneydoğu Asya’da bulunan ve dünyanın en büyük takımada grubunu oluşturan, günümüz Malezya, Endonezya, Brunei, Singapur, Filipin ve Papua Yeni Gine devletlerinin topraklarını ve de Tayland’ın güney kesimini içine alan Malay Takımadalarını ifade eder. Daha antropolojik bir açıdan, antik isim Hesperenesia – Tayvan’ın güney kesimini de içine alarak, Filipinler, Brunei, Endonezya, Malezya ve Singapur topraklarından batıda Madagaskar’a kadar uzanan bir alandır Malay Dünyası.[8] Bu dünyanın insanlarının kendi aralarında birçok ortak özelliğinin bulunmasına karşın, yine de bu genel isim içerisinde bulunmaktan çekinebilirler. Örneğin Endonezya için, bir Cava Dünyasından ya da bir Bali Dünyasından bahsetmek mümkündür. Ya da Filipinler, Malaylarla aynı etnik aileye mensup olmalarına rağmen kendilerini Filipino olarak adlandırmayı tercih ederler. Daha önce de bahsettiğimiz gibi, sömürge döneminin açık bir şekilde kimlik inşası sürecinde etkili olduğu görünmektedir.

Osmanlı-Malay Dünyası Araştırmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi olarak, merkezimizin çalışma alanına giren bölgeyi Malay Dünyası olarak adlandırmayı uygun bulmaktayız. Bu bölgede bulunana ülkelerin ve bu ülkelerde yaşayan insanların, dilsel, dinsel ve kültürel açıdan birçok benzerlik göstermeleri de bu bölgeyi bir bütün olarak değerlendirebilme olanağı sağlamaktadır. Malay ismini kullanırken, bugünkü Malezya topraklarında yaşamakta olan insanlardan ya da onların konuşmakta oldukları dilden değil de daha geniş bir perspektiften, daha geniş bir coğrafya da yaşamakta olan insanları ve onların kültürlerini ifade etmekteyiz. Malay Takımadaları, Malay Dünyası sınırlarını neredeyse çiziyor olmasına rağmen, yukarıda bahsi geçen ortak özelliklerin, takımadaların ötesindeki bölgelerde de var olması nedeniyle, üç farklı ülke daha, Sri Lanka, Madagaskar ve Güney Afrika, bu dünya içerisinde düşünülmektedir. Modern sınırların haricinde, tarihsel sınırlar ve bu sınırlar içerisinde kurulmuş, aralarındaki ilişkinin geleneksel, daha akışkan ve daha dinamik olduğu ülkeler de- özellikle Osmanlı Devleti ve Malay Dünyası arasındaki ilişki düşünüldüğünde- merkezimizin Malay Dünyası algısı içerisinde oldukça önemli bir yere sahiptir.

 


[1] Tham Seong Chee,”Defining Malay,” Singapur Milli Üniversitesi Malay Çalışmaları Bölümü, Adamik Oturum 1992/93, No: 6, s. 1.

[2] Lim Li Kok, “Gateway to Malay Culture”, Ed. Catherine Lim GS ve Chua Wei Lin, Asiapac Book PTE Ltd. Temmuz 2010,s. 16.

[3] a.g.e.

[4] Shamsul A.B, “The Malay World. The Concept of Malay Studies and National Identity Formation” Malaysia Islam, Society, and Politics. Ed. Virginia Hooker ve Norani Othman, Güneydoğu Asya Çalışmaları Enstitüsü, Singapur 2003, s. 105.

[5] a.g.e. s.107.

[6] Ernst Spaan, Gerard Kohl ve Ton Van Naerssen, “Re-Imagining Borders: Malay Identity and Indonesian Migrants in Malaysia” Tijdschrift voor Economische en Sociale Geografie (Journal of Economic & Social Geography), Mayıs 2002, 93- 2, s. 163.

[7] a.g.e, s. 161.

[8] Chee, 1992/93, s. .4.




Kurumsal
E-Posta
İnsan
Kaynakları
SKS
FSM
Otomasyon
International Relations
FSM SEM
ALUTEAM
KURAM
FSM
TÜMER
Kariyer
Merkezi
. . .